الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

617

پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى )

خاص و زمان خاصى وجود داشت ! همان گونه كه در « خطبهء 16 » امير مؤمنان آمده بود : خطاها و گناهان مركب‌هاى سركشى هستند كه انسان را پيوسته از يك وادى خطرناك به وادى خطرناك ديگرى مىافكنند . آنها نيز بر اثر اشتباه روز اوّل ، پشت سر هم گرفتار اشتباهات ديگر شدند و اين اشتباهات ، زنجيروار همچنان ادامه دارد . بسته بودن باب اجتهاد ، امروز مشكل عظيمى براى دانشمندان و فقهاى اهل سنّت به وجود آورده ، چرا كه خود را در برابر انبوه « مسائل مستحدثه » اى مىبينيد كه وجود نداشته و هيچ حكمى در مذاهب چهارگانه در بارهء آن ديده نمىشود ، به همين دليل گروهى علنا و آشكارا و گروهى در پرده يا نيمه آشكار به مخالفت با اين مسأله برخاسته‌اند و مايل هستند درهاى اجتهاد را آهسته آهسته به روى فقهاى كنونى باز كنند و از انحصار در فقهاى چهارگانه در آورند ، و به فتوا دادن در مسائل امروز و حتّى تجديد نظر در مسائل گذشته پرداختند و اين سؤال را مطرح كردند كه چرا اجتهاد منحصر به آنها باشد با اين كه دانشمندانى برتر از آنها وجود دارند و به فرض كه برتر هم نباشند با بسته بودن باب اجتهاد چه كسى پاسخگوى مسائل اين زمان مىشود ؟ ولى پيروان مكتب اهل بيت از تمام اين طوفانها بركنارند و هرگز باب اجتهاد را ( البته اجتهاد به معنى اوّل نه معنى دوّم ) مسدود ندانسته و به همهء دانشمندان و فقها حق داده‌اند كه از روش استنباط در مسائل دينى استفاده كنند و در عين حال حقّ قانونگذارى و اجتهاد به معنى دوّم را براى هيچ كس قائل نيستند . سؤال در اين جا سؤالى پيش مىآيد و آن اين كه اجتهاد به معنى اوّل نيز منشأ بروز اختلافاتى مىشود ، بنا بر اين مشكلات اختلاف را به دنبال دارد و چندان تفاوتى